Omgaan met gevaarlijke stoffen – waar begint u?

Blog door: Steffan Griep, Hoger veiligheidskundige

Omgaan met gevaarlijke stoffen: ziet u door de bomen het bos niet meer? U hebt gevaarlijke stoffen in huis, maar weet niet waar u moet beginnen om de verplichte risico-inventarisatie & -evaluatie uit te voeren? Thema’s die aan de orde kwamen tijdens de BMD-Netwerkbijeenkomst op 11 september 2018.

We begonnen de ochtend met het verkennen van de complexe wetgeving aangaande het omgaan met gevaarlijke stoffen, en hebben daarbij vooral het stuk met betrekking tot blootstelling belicht. Startpunt van de (arbo)wetgeving is altijd de zorgplicht van de werkgever voor zijn werknemers: de werkgever zorgt ervoor dat de gezondheid en veiligheid van de werknemers geborgd is. Vervolgens wordt het wat concreter gemaakt: er moet bepaald worden wat de aard, mate en duur van de blootstelling aan gevaarlijke stoffen is. Voor de zogenaamde Carcinogene, Mutagene en ook Reprotoxische (CMR) stoffen gelden verschillende aanvullende eisen. Denk dan aan het aantoonbaar kunnen maken waarom deze stoffen technisch niet vervangbaar zijn en de verplichte registratie van personen die met de gevaarlijke stoffen in aanraking kunnen komen. Daarnaast moeten gegevens van mensen die met C+M stoffen werken 40 jaar bewaard worden –net als het bewijs dat de werknemer voor aanvang van de werkzaamheden in de gelegenheid is gesteld om een arbeidsgezondheidskundig onderzoek te ondergaan. Vervolgens zijn er nog eisen met betrekking tot de verplichte voorlichting en instructie en het toetsen aan grenswaarden. Ook moet bij het bepalen van de maatregelen de arbeidshygiënische strategie toegepast worden.

Even op adem komen…volgt u het nog?
Niet eenvoudig allemaal, maar het 4 stappenplan van de inspectie SZW biedt uitkomst.

In Jip en Janneke taal ziet dat er als volgt uit: we weten welke stoffen (alles met een gevarenetiket) we in huis hebben en welke verplichtingen we daarmee hebben. We hebben de aard, mate en duur van de blootstelling beoordeeld en getoetst aan de grenswaarden. We hebben (met ons gezond verstand) maatregelen genomen om blootstelling te voorkomen en zijn begonnen om de bron te elimineren. Bij veranderende wetgeving of samenstelling van het product, nieuwe medewerkers, dwarse inkopers etc. weten we exact wat we wel en niet moeten doen. We geven voorlichting aan en instrueren onze medewerkers, waarbij we de mensen laten ondertekenen dat ze deze hebben gehad.

Mooi, dat is lekker concreet. Hier kunnen we wat mee! Toch?
Oké, u hebt alle veiligheidsinformatiebladen, maar hoe gaat u dan verder met die blootstellingsbeoordeling? U kunt de mate van blootstelling laten meten of u kunt gebruik maken van een goedgekeurde online tool, zoals Stoffenmanager, om de blootstelling te schatten.
Tijdens het BMD-Netwerk hebben we laten zien dat je met Stoffenmanager door middel van componenten invoer, product aanmaken –en vervolgens allerlei gegevens in te kloppen zoals frequentie, blootstellingsduur, afmetingen van de ruimte, handelingen, aanwezige (bron)maatregelen, tot een schatting kunt komen. Stoffenmanager is een mooie en gebruiksvriendelijke tool, echter ook een arbeidsintensieve: veel gegevens moeten handmatig ingevuld worden. Wanneer bedrijven ook een programma als Toxic gebruiken, kunnen de gegevens hieruit getransporteerd worden naar Stoffenmanager. Dat bespaart enorm veel tijd.

Zo dat is schrikken, die tijdsbesteding had u nog niet ingecalculeerd!
Wellicht denkt u: allemaal mooi wat hierboven is geschreven, maar het is de theorie. Hoe krijg ik alle theorie naar de werkvloer? Ik krijg werkplekinstructiekaarten die ik niet kan aanpassen, ik heb stoffen die samen reageren, maar deze gegevens worden niet automatisch overgenomen? En hoe instrueer ik nu mijn personeel?

Dan hebben we het over stap 3 en stap 4 van het 4 stappenplan: stof voor een volgende bijeenkomst van het BMD-Netwerk. Deze zal plaatsvinden op 15 november 2018, waarbij wij bij één van de leden van het netwerk, werkzaam bij Smurft Kappa Vandra, te gast mogen zijn. Aan de hand van een casus van Smurfit Kappa Vandra kijken we opnieuw naar het programma Stoffenmanager, waarna stappen 3 en 4 bij de horens gevat worden. Komt u ook? Informatie en aanmelden BMD-Netwerk 15 november 2018

Meer informatie
Wilt u meer weten over de omgang met gevaarlijke stoffen, neem dan contact op met Steffan Griep, of één van de andere arbo-adviseurs Pieter Diehl of Tim de Laat.